Posty

"Sunnei" – tekst po prusku

Obraz
  SUNNEI Sunnis lānza na zemmin. (Aps: Wikimedia Commons ) Sunnei ast buttas zwīrei, kawīdai pertīnka ezze wilkamans. Tenēi gīwa sendrāugi sen zmūnins ezze 15 000 – 30 000 mettans. Wūrai, sunnei galwai pagalbusis zmūnimans  meḑātun, adder teinū šāi zwīrei ast deznimai laikātan per seimīnans be tūlin zmūnei bilāi, kāi "sunnis ast zmūnes ukawalns ginni". Tēnti tūlin sunnes rassis ast, prei perwaidīnsnan: Tamaskan  –  šī rassi ast palīgu wilku. (Aps: Wikimedia Commons ) Sōmiskas lapphund  – šī rassi pastāi teīktan, kāi papekālai rēnans. (Aps: Wikimedia Commons )                                                                                     

Podstawowe zwroty i wyrażenia

W tym poście nauczę was podstawowych pruskich zwrotów i wyrażeń, które powinniście znać. Na początek przedstawię wam powitania i pożegnania. POWITANIA I POŻEGNANIA Gdy witamy się rano albo przed południem, używamy zwrotu kaīls ankstāinai ( dzień dobry ). Znaczy ono dosłownie witaj rankiem . Z kolei gdy spotykamy się po południu, mówimy labban dēinan ( dzień dobry ). Wieczorem witamy się słowami labban bītan ( dobry wieczór ). Żegnając się możemy powiedzieć sandēi (znaczy to  do widzenia ; jest to skrót od wyrażenia sen Dēiwan  → z Bogiem ) lub labban naktin ( dobranoc ). Nieformalnie można powiedzieć kaīls ( cześć ) i ērdiw ( pa, do zobaczenia ; jest to skrót od wyrażenia er dīwan widāsnan  → dosł.  do szybkiego zobaczenia ). MAGICZNE SŁOWA W języku polskim mamy ich trzy, ale w pruskim sprawa jest nieco bardziej złożona. Kiedy prosimy, mówimy madli ( proszę ), a kiedy dziękujemy używamy zwrotu dīnkun ( dziękuję ). Jeśli chodzi o sytuację, w której przepraszam...

Pruski akcent i dyftongi

W dzisiejszym poście przedstawię wam pruski akcent i dyftongi, które szczerze mówiąc mogą być wyzwaniem dla uczącego się. Otóż i pruski akcent, i pruskie dyftongi nie są wymawiane na sposób podobny do polskiego, a różnice wyjaśniam wam poniżej. AKCENT W przeciwieństwie do języka polskiego, gdzie akcent jest stały, w języku pruskim akcent może padać na dowolną sylabę. Od razu uspokajam was, że pruski akcent jest uwzględniony w pisowni: sylaby w których występują krótkie samogłoski ( a , e , i , o , u ) są akcentowane wtedy, kiedy występuje za nimi podwojona litera, np. w wyrazie meddin /ˈmʲædin/ akcentowana jest sylaba me . Trzeba również wiedzieć, że podwojonej litery nie wymawia się jako podwójnej głoski, czyli mówimy [miadin] zamiast [miaddin]. Zapis za pomocą podwojonej litery występuje tylko w sylabach otwartych (zakończonych na samogłoskę), a akcentu na sylabach zamkniętych (zakończonych na spółgłoskę) nie oznaczamy w pisowni. Jednak dla ułatwienia w niektórych słowach w słownik...

Poznaj pruską wymowę

W tym poście przybliżę wam pruską wymowę, która dla polskiego mówcy ogólnie powinna nie być bardzo trudna, ale w tym języku jest kilka głosek i zjawisk fonetycznych, z którymi osoba polskojęzyczna może mieć niestety problem. Aby niczym was na początku nie zrazić, zacznijmy od spółgłosek: B, C, D, F, G, J, K, M, N, P, R, S, T, Z Tu bardzo dobra wiadomość: litery te są wymawiane identycznie jak w języku polskim. H Ta głoska jest wymawiana podobnie jak niemieckie /h/ , lecz z powodu tego, że litera h nie występuje w rodzimych pruskich słowach, może być wymawiana jak polskie /x/ jak np. w wyrazie hamak . L Litera l to interesujący przypadek, ponieważ może być wymawiana na trzy sposoby: jak polska głoska /l/ , jak litewska głoska /ɫ/ lub miękko jako głoska /lʲ/ . Wybór, której głoski używać, należy do uczącego się. W Litera w w przeciwieństwie do języka polskiego czy litewskiego nie jest wymawiana jako /v/ , tylko jako głoska pomiędzy /w/ i /v/ , czyli /ʋ/ . Wymawia się ją układając w...